Παρασκευή, 1 Φεβρουαρίου 2013

Οικονομική κρίση και γυμναστική - Ένα πρόγραμμα για όσους προτιμούν την σπιτική θαλπωρή

Γράφει: Χαρίδημος Ζαρίκος
Οικονομική κρίση και γυμναστική
Το πιο πολύσυζητημένο θέμα σε όλες τις παρέες τον τελευταίο καιρό είναι η οικονομική κρίση και λίγο ή πολύ έχει επηρεάσει τους πάντες. Ας μιλήσουμε για την μερίδα του κόσμου που δυστυχώς δεν μπορεί να πληρώσει συνδρομή γυμναστηρίου και έτσι ή δεν γυμνάζεται καθόλου ή προσπαθεί ότι μπορεί από το σπίτι του.
Ενα ζευγάρι αλτήρες είναι ουσιαστικά ότι χρειάζεστε (κατά προτίμηση από αυτούς που τα βάρη δεν είναι fix αλλά βάζετε όσα κιλά θέλετε έτσι ώστε να μην σας είναι άχρηστα όταν δυναμώσετε και να προσθέσετε απλά κιλά) και ένα μονόζυγο για την πόρτα. Το πρόγραμμα λοιπόν έχει ως εξής:
Ζέσταμα:
Λόγο έλλειψης διαδρόμων γυμναστικής για να μπορέσετε να τρέξετε για ζέσταμα θα πρέπει να κάνετε όλη τη δουλειά με ενεργιτικές διατάσεις για όλο το σώμα ή αλλιώς ζέσταμα με πολύ ελαφριά κιλά ώστε να πάει όσο το δυνατόν περισσότερο αίμα στους μυς και οι τένοντες να ετοιμαστούν για το φορτίο.
Κυρίως πρόγραμμα:
Κάμψεις: 3 x 15
Προβολές: 3 x 15
Βυθίσεις Τρικεφάλων: 3 x 15
Κάμψεις δικεφάλων με αλτήρες: 3 x 15
Καθίσματα: 3 x 15
Έλξεις: 3 x 15
Κοιλιακοί: 3 x 30
Ραχιαίοι: 3 x 20
Το πρόγραμμα μπορεί να γίνεται κάθε δεύτερη μέρα δηλαδή με μια μέρα κενό ενδιάμεσα πάντα. Για παραλλαγές, μπορείτε κάνοντας το 3 φορές την εβδομάδα στις κάμψεις την μία μέρα να κάνετε κανονικές την δεύτερη με τα πόδια σε κάποιο πιο ψηλό σημείο και την τρίτη με τα χέρια σε πιο ψηλό σημείο.
Στους δικέφαλους, μπορείτε να κάνετε τη μια από όρθια θέση και την άλλη καθιστή, όπως και επίσης κάμψεις αυτοσυγκέντρωσης.
Και αν θέλετε να προσθέσετε ασκήσεις στα πόδια μπορείτε να βάλετε και άλματα.
Ελπίζω να σας βοήθησα λίγο με αυτό το πρόγραμμα αν και θα πρέπει να σας τονίσω ότι αν μπορείτε καλύτερα να γυμνάζεστε σε ένα γυμναστήριο κάντε το, γιατί θα γυμναστείτε πιο σωστά (περισσότερες επιλογές) , θα γλυτώσετε τους ενδεχόμενους τραυματισμούς γιατί στο γυμναστήριο θα κάνετε πιο σωστό ζέσταμα, θα υπάρχει και ένας γυμναστής να σας διορθώνει τα τεχνικά λάθει που μπορεί να αποφέρουν κάποιο τραυματισμό και είναι και μια κοινωνική συναναστροφή με κόσμο που πιθανών έχετε κοινούς στόχους.

Ορμόνες και Σωματικό Βάρος

Καθημερινά ένας μεγάλος αριθμός ατόμων βρίσκεται σε συνεχή αγώνα για απώλεια κιλών με αποτέλεσμα κάποιοι να επιτυγχάνουν το στόχο τους ενώ κάποιοι άλλοι να δυσκολεύονται με αποτέλεσμα να παρατούν τις προσπάθειές τους. Συνήθως η υιοθέτηση μιας υγιεινής διατροφής σε συνδυασμό με άσκηση είναι αρκετή για να βοηθήσει κάποιον να έχει την επιθυμητή απώλεια κιλών.
Σε ορισμένες περιπτώσεις κάποια άτομα αντιμετωπίζουν δυσκολίες στο να έχουν την επιθυμητή απώλεια κιλών ακόμη και με αλλαγές στην διατροφική τους συμπεριφορά. Αυτό οφείλεται κάποιες φορές σε ορμονικούς λόγους όπως είναι:
Θυροξίνη: Ο Θυροειδής αδένας βρίσκεται στη βάση του λαιμού μπροστά από το λάρυγγα και παράγει Θυροξίνη, μια ορμόνη υπεύθυνη για το μεταβολισμό και την παραγωγή ενέργειας στο σώμα. Σε κατάσταση υποθυρεοειδισμού ο θυροειδής αδένας δεν παράγει αρκετή ποσότητα θυροξίνης με αποτέλεσμα να παρατηρείται πιθανή αύξηση βάρους λόγω μειωμένων μεταβολικών καύσεων. Άτομα με υποθυρεοειδισμό θα πρέπει να επισκεφτούν τον ενδοκρινολόγο τους για να τους χορηγήσει την κατάλληλη ποσότητα θυροξίνης. Άλλα συμπτώματα που μπορεί να έχει κάποιος με υποθυρεοειδισμό πέραν από την πρόσληψη βάρους είναι κούραση, αδυναμία, μυικοί πόνοι, εύθραυστα μαλλιά και νύχια, φούσκωμα γύρω από τα μάτια και το πρόσωπο κ.α
Κορτιζόλη: H Κορτιζόλη είναι μια ορμόνη που αυξάνεται όταν το άτομο αντιμετωπίζει καταστάσεις που του προκαλούν άγχος όπως είναι π.χ προβλήματα στη δουλειά ή στο οικογενειακό περιβάλλον. Ακόμη και η έλλειψη ύπνου μπορεί να προκαλέσει την αύξηση της. Η Κορτιζόλη προκαλεί την αποδέσμευση γλυκόζης από το συκώτι για να δώσει ενέργεια στο άτομο ούτως ώστε να αντιμετωπίσει τις αγχώδης καταστάσεις που μπορεί να αντιμετωπίζει ενώ παράλληλα προκαλεί την αύξηση της όρεξης και την επιθυμία για τρόφιμα με ζάχαρη. Τα άτομα με αυξημένα επίπεδα κορτιζόλης έχουν συνήθως αυξημένο κοιλιακό λίπος. Μια έρευνα που έγινε το 2004 στο Κέντρο Έρευνας για την Παχυσαρκία στη Νέα Υόρκη βρήκε ότι τα άτομα που αντιμετωπίζουν βουλιμικά επεισόδια ως τρόπος αντιμετώπισης κατάστάσεων που τους προκαλούν άγχος έχουν συνήθως και αυξημένα επίπεδα κορτιζόλης.
Λεπτίνη και Γκρελίνη: Η λεπτίνη (από την ελληνική λέξη λεπτός)είναι μια ορμόνη που στέλνει σήμα στον εγκέφαλο για να σταματήσει κάποιος να τρώει όταν είναι πλήρης. Η «αντίπαλος» της λεπτίνης είναι η γκρελίνη η ορμόνη που είναι υπεύθυνη για την αύξηση της όρεξης. Η γκρελίνη εκτός από το αίσθημα της πείνας ενεργοποιεί κάποια συγκεκριμένα σημεία του εγκεφάλου που σχετίζονται με συμπεριφορές διατροφικής επιβράβευσης δηλαδή άτομα με αυξημένα επίπεδα της ορμόνης αυτής έχουν τάση να κατάναλώνουν τρόφιμα αυξημένα σε λιπαρά και ζάχαρη. Το άγχος αυξάνει συνήθως τα επίπεδα της ορμόνης αυτής ενώ παρατηρούνται και αυξημένα επίπεδα σε άτομα που έχουν χάσει πολλά κιλά έπειτα από κάποια αυστηρή διατροφή και σε αυτό μπορεί να οφείλεται το φαινόμενο της επαναφοράς κάποιον κιλών μετά από μια δίαιτα.
Ορμόνες και Σωματικό Βάρος
Οιστρογόνα: Τα οιστρογόνα είναι ορμόνες που παράγονται στις ωοθήκες των γυναικών και παίζουν σημαντικό ρόλο στην επίτευξη της ωορρηξίας κάθε μήνα. Πιθανή μείωση των επιπέδων των οιστρογόνων προκαλεί αύξηση του σωματικού βάρους και την γρήγορη μετατροπή των θερμίδων σε λίπος. Ο λόγος που γίνεται αυτό είναι γιατί τα λιπώδη κύτταρα έχουν την ιδιότητα να παράγουν τις ορμόνες αυτές. Καθώς μια γυναίκα πλησιάζει την εμμηνόπαυση, τα επίπεδα των οιστρογόνων της μειώνονται με αποτέλεσμα το σωματικό της βάρος να αυξάνεται σε μια προσπάθεια παραγωγής των ορμονών αυτών. Αυτός είναι ο λόγος πίσω από αύξηση του σωματικού βάρους σε εμμηνοπαυσιακές γυναίκες. Επίσης, κατά τη διάρκεια της εμμηνόπαυσης μειώνονται τα οιστρογόνα ενώ αυξάνονται τα ανδρογόνα με αποτέλεσμα οι γυναίκες στην εμμηνόπαυση να αποκτούν αντρικού τύπου εναπoθέτηση λίπους και γιαυτό παρατηρούν αύξηση λίπους στην περιοχή της κοιλιάς.
Γενικά, η υιοθέτηση μιας υγιεινής διατροφής σε συνδυασμό με άσκηση μπορεί να βοηθήσει κάποιον στο να έχει την επιθυμητή απώλεια κιλών που επιθυμεί. Εάν το άτομό ακολουθεί κάποια υγιεινά πρότυπα διατροφικής συμπεριφοράς και ακόμη δυσκολεύεται στο να έχει την απώλεια κιλών που επιθυμεί τότε θα πρέπει να γνωρίζει ότι αυτό μπορεί να οφείλεται σε ορμονικούς λόγους. Πέραν από τις ορμόνες που προαναφέραμε άλλες καταστάσεις που μπορεί να δυσχεραίνουν την απώλεια των κιλών είναι η αντίσταση στην ινσουλίνη όπως παρατηρείται σε άτομα με πολυκυστικές ωοθήκες και διαβήτη, αυξημένα επίπεδα προλακτίνης κ.α
Εάν κάποιος έχει υπόνοια για ορμονική ανισορροπία καλό θα ήταν να επισκεφτεί κάποιον ενδοκρινολόγο και στη συνέχεια κάποιο διαιτολόγο που θα τον βοηθήσει να έχει την επιθυμητή απώλεια κιλών.
Γιάννης Κερίμης BSc, MSc, R.D. (USA)
Κλινικός Διαιτολόγος - Διατροφολόγος

Η εγκράτεια απέναντι στο φαγητό είναι... περιορισμένη

Ο αυτοέλεγχος απέναντι σε πειρασμούς εξαρτάται από τα αποθέματα γλυκόζης
Μια πρόσφατη δημοσίευση στο περιοδικό NewScientist μελέτης που πραγματοποιήθηκε από ψυχολόγους του πολιτειακού πανεπιστήμιου της Φλόριντα ανέφερε ότι κάθε φορά που ένας άνθρωπος μπαίνει στη δοκιμασία να αντισταθεί σε ένα πειρασμό τότε εξαντλεί και ένα μέρος από την αποθηκευμένη του δύναμη για εγκράτεια.

Για παράδειγμα ένας άνθρωπος που ακολουθεί ένα συγκεκριμένο πρόγραμμα διατροφής και μπαίνει συχνά στο δίλημμα αν θα ενδώσει στον πειρασμό να φάει ή να μη φάει ένα γλυκό και να σπάσει τη δίαιτά του, τότε κάθε φορά εξαντλεί και λίγο από τα αποθέματα της εγκράτειάς του.

Όσο πιο συχνά μπαίνει σε ανάλογους πειρασμούς τόσο πιο σίγουρο είναι ότι σύντομα θα απαλλαγεί από τις αναστολές του. Οι ερευνητές κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι «κάθε φορά που εξασκούμε τον αυτοέλεγχό μας χρησιμοποιούμε λίγη από την αποθηκευμένη δύναμη θέλησης και απαιτείται κάποιος χρόνος ώσπου να συμπληρωθούν και πάλι τα αποθέματα».

Ίσως έτσι εξηγείται το γεγονός ότι οι περισσότεροι άνθρωποι που ακολουθούν για πρώτη φορά ένα υποθερμιδικό πρόγραμμα διατροφής συνήθως το εφαρμόζουν με μεγαλύτερη συνέπεια, ενώ κάθε επόμενη προσπάθεια καθίσταται ολοένα και πιο δύσκολη.

Στην ίδια μελέτη οι ερευνητές κατέληξαν και σε ένα άλλο συμπέρασμα. Τα άτομα τα οποία είχαν καταναλώσει ένα φυσικό χυμό λίγη ώρα πριν την επικείμενη διαδικασία «άσκησης αντίστασης» παρουσίασαν πολύ μεγαλύτερη ικανότητα εγκράτειας από τα άτομα που δεν είχαν καταναλώσει τίποτα ή που είχαν καταναλώσει κάποιο ρόφημα με υποκατάστατο ζάχαρης.

Η γλυκόζη δηλαδή που περιείχε ο φυσικός χυμός αποτέλεσε καθοριστικής σημασίας παράγοντα ώστε να αυξήσει τα επίπεδα της εγκράτειας μπροστά στη θέα ενός δελεαστικού γλυκού.

Τέλος οι ερευνητές κατέληξαν και σε ένα άλλο συμπέρασμα. Η διαρκής προσπάθεια για αυτοσυγκράτηση μειώνει τα αποθέματα γλυκόζης στον εγκέφαλο οπότε αν δεν υπάρχει διαρκής επανατροφοδότηση του οργανισμού με γλυκόζη από φυσικές πηγές όπως τα φρούτα και οι φυσικοί χυμοί τότε η δύναμη της θέλησης είναι θέμα χρόνου να εξαντληθεί οδηγώντας με μαθηματική ακρίβεια σε ένα φαύλο κύκλο βουλιμικών επεισοδίων, ενοχών και διακοπής της δίαιτας.

Για να γυμνάσει κάποιος τη θέλησή του και την εγκράτειά του θα πρέπει να την εξασκήσει όπως ακριβώς θα έμπαινε στη διαδικασία να αναπτύξει το μυϊκό του σύστημα σε ένα γυμναστήριο. Η υιοθέτηση των ωρολογιακά σταθερών γευμάτων όπως περιγράφηκε παραπάνω είναι το πρώτο βήμα για την ανάπτυξη μιας σταθερής διατροφικής συνείδησης.

Η καθιέρωση μιας συγκεκριμένης ώρας για άσκηση, για παράδειγμα, κάθε απόγευμα στις 6 μ.μ. θα δημιουργήσει μια νέα νευρωνική διασύνδεση που θα απαλλάξει από το καθημερινό δίλημμα «πότε να γυμναστώ» ή αν θα προλάβω να γυμναστώ, αφήνοντας περισσότερα περιθώρια στη δύναμη της θέλησης να αξιοποιηθεί για άλλα πιθανά διλήμματα. Αν οι στόχοι είναι ακριβείς και όχι θολοί ή γενικοί αυξάνονται και οι πιθανότητες να υλοποιηθούν.

Είναι προτιμότερο να έχεις στο νου σου ένα θετικό αποτέλεσμα παρά να ασχολείσαι με το φόβο της αποτυχίας. Ο οραματισμός και η εστίαση σε ένα θετικό αποτέλεσμα είναι η καλύτερη στρατηγική για την επίτευξη ενός στόχου.

Πηγή: diatrofi.gr

Η διατροφή των ηλικιωμένων

Πώς αντιμετωπίζεται το πρόβλημα της δυσφαγίας
Με το πέρασμα των χρόνων, η ανάγκη του ανθρώπου για μια πιο εξειδικευμένη διατροφή που καλύπτει τις διατροφικές του ανάγκες και προσαρμόζεται σε ιδιαίτερες καταστάσεις συνεχώς αυξάνεται. Προβλήματα που δυσχεραίνουν τη σίτιση ενός ατόμου μπορεί να οφείλονται είτε σε κάποιο πρόβλημα υγείας ή απλά στην αύξηση της ηλικίας του.

Τα ηλικιωμένα άτομα συχνά αντιμετωπίζουν δυσκολίες στην κατάποση και στη μάσηση της τροφής τους. Η δυσφαγία, όπως αυτή ονομάζεται, μπορεί να προέλθει από παθολογικά αίτια όπως π.χ. το εγκεφαλικό επεισόδιο, η νόσος του Πάρκινσον, η άνοια, το Αλτσχάιμερ και ο καρκίνος του φάρυγγα.

Συχνά όμως η δυσφαγία μπορεί να σχετίζεται και με ψυχολογικούς παράγοντες. Η μειωμένη διάθεση που παρατηρείται σε ηλικιωμένους ανθρώπους, πολλές φορές οδηγεί σε μειωμένη όρεξη και άρνηση κατανάλωσης επαρκούς τροφής. Επίσης τα φάρμακα που λαμβάνουν μπορεί να αλλοιώσουν αισθήσεις όπως η γεύση και η όσφρηση, επηρεάζοντας κατά συνέπεια και τη λήψη φαγητού.

Η δυσφαγία είναι μία αρκετά σοβαρή κατάσταση, η οποία, αν δεν αντιμετωπιστεί κατάλληλα μπορεί να οδηγήσει από υποθρεψία, λόγω μειωμένης πρόσληψης τροφής μέχρι και στο θάνατο λόγω απόφραξης των αεραγωγών. Αν δεν μπορεί να θεραπευτεί το πρόβλημα που οδηγεί στη δυσφαγία, ο τρόπος αντιμετώπισής της είναι μέσω της παρασκευής ειδικά σχεδιασμένων τροφίμων, ούτως ώστε να μην υπάρχει ο κίνδυνος αναρρόφησης για το άτομο, αλλά παράλληλα να μπορεί να καλύψει τις ανάγκες του με εύγεστα και ευχάριστα φαγητά.

Η τροποποίηση των φαγητών, έτσι ώστε να γίνουν πιο εύκολα στη μάσηση και στην κατάποση, μπορεί να πραγματοποιηθεί με πολτοποίηση των τροφίμων σε διάφορους βαθμούς ανάλογα με τη σοβαρότητα της δυσφαγίας ή με πύκνωση των υγρών, έτσι ώστε να αποφευχθεί πιθανός πνιγμός λόγω αναρρόφησης.

Παρ’ όλη τη σύγχυση που επικρατεί γύρω από τις ονομασίες των τροποποιημένων τροφίμων από τις παρασκευάστριες εταιρείες ή τους επιστήμονες υγείας, είναι γενικότερα αποδεκτή οι κατηγοριοποίηση των τροφών σε τέσσερις ομάδες, ανάλογα με το βαθμό της επεξεργασίας τους.

Πρώτη είναι η δίαιτα (fork mashable dysphagia diet) με κανονικά, μαλακά τρόφιμα, τα οποία είναι εύκολα στην μάσηση και δεν εγκυμονούν κινδύνους για πνιγμό. Τρώγονται με το πιρούνι και συνήθως χρειάζονται μία παχιά και απαλή σάλτσα ή σως για να διευκολύνουν την κατάποση. Σε αυτόν τον τύπο δίαιτας αποφεύγονται τελείως τα σκληρά, ινώδη και «στεγνά» τρόφιμα καθώς και εκείνα που απαιτούν έντονη μάσηση.

Η δεύτερη κατηγορία δίαιτας για άτομα με πιο έντονο πρόβλημα δυσφαγίας είναι αυτή της «pre-mashed» δηλαδή, τρόφιμα πολύ λεπτά κομμένα ή λιωμένα με το πιρούνι, ουσιαστικά ένα βήμα πριν την κανονική πολτοποίηση. Σε αυτήν την κατηγορία απαιτείται πάλι μάσηση, αλλά σε μικρότερο βαθμό από την προηγούμενη, ενώ τα υγρά των τροφών πρέπει να βρίσκονται σε πολύ «παχιά» μορφή λόγω του κινδύνου αναρρόφησης.

Στη συνέχεια, περνώντας στην τρίτη κατηγορία (thick mashed puree) η ικανότητα μάσησης δεν υπάρχει από τον ηλικιωμένο, γι’ αυτό τα φαγητά και τα τρόφιμα βρίσκονται σε πολτοποιημένη κατάσταση. Η υφή του πουρέ πρέπει να είναι απαλή χωρίς «κομματάκια» φαγητού και να μπορεί να κρατάει το σχήμα του στο πιάτο. Αυτό σημαίνει να είναι ένας παχύς πουρές χωρίς υγρά, που μπορεί να σταθεί στο πιρούνι.

Τέλος, όταν το πρόβλημα δυσφαγίας είναι πολύ έντονο επιλέγεται η τέταρτη κατηγορία δίαιτας (thin mashed puree), που περιλαμβάνει πολτοποιημένα τρόφιμα σε αρκετά λεπτή μορφή. Σε αυτήν την περίπτωση, ο πουρές δεν μπορεί να καταναλωθεί με πιρούνι, αλλά απαιτείται η χρήση κουταλιού, λόγω της ρευστότητάς του. Και σε αυτήν την περίπτωση, ο πουρές πρέπει να είναι ομοιογενής χωρίς σκληρά κομμάτια φαγητού.

Οι δυσκολίες που προκύπτουν με τα ειδικά επεξεργασμένα τρόφιμα για τους ηλικιωμένους είναι ότι, μετά το τέλος της παρασκευής τους, τα τρόφιμα έχουν χάσει το κανονικό τους σχήμα, ενώ μπορεί να έχει αλλοιωθεί η γεύση και η μυρωδιά τους. Αυτό συνήθως έχει αρνητικές συνέπειες στην όρεξη του ατόμου για την κατανάλωσή του. Λύσεις για αυτό το πρόβλημα αποτελούν τα ενισχυτικά γεύσης και αρώματος που προστίθενται, καθώς και η προσεγμένη εμφάνιση του φαγητού.

Συνεπώς, είναι σημαντικό να εξασφαλίζεται αρχικά η κάλυψη των ενεργειακών αναγκών των ηλικιωμένων, μέσω της ασφαλούς κατανάλωσης τροφίμων ανάλογα με το βαθμό δυσφαγίας που έχουν και στη συνέχεια να στοχεύουμε στην ευχάριστη παρουσίασή τους.

Απαραίτητο θα ήταν, τέλος, η δημιουργία ενός παγκόσμια αποδεκτού προτύπου, που θα ορίζει ξεκάθαρα τις κατηγορίες επεξεργασίας τόσο για τα τρόφιμα, όσο και για τα υγρά που καταναλώνονται από ασθενείς και ηλικιωμένους με δυσφαγία.

Πηγή: mednutrition.gr